انجمن مطالعات هوش و استعداد پویایی روانشناختی در اختلال های خلقی 2981-1759 در دست انتشار 1406 03 01 Validation and Psychometric Evaluation of the Persian Version of the Düsseldorf Illustrated Schema Questionnaire for Children and Adolescents رواسازی و بررسی ویژگی‌های روان‌سنجی نسخه فارسی پرسش‌نامه مصور طرحواره دوسلدورف برای کودکان و نوجوانان 1 25 FA احد عبدی گروه روان‌شناسی ، واحد تفرش، دانشگاه آزاد اسلامی، تفرش، ایران. فاطمه حاجی‌خلیلی گروه روانشناسی، دانشکدۀ علوم انسانی، دانشگاه علم وهنر، یزد، ایران. فخری سادات حسینی گروه روانشناسی و مشاوره، دانشکدۀ تربیت بدنی و علوم رفتاری، دانشگاه فرهنگیان، تهران، ایران. Journal Article 1405 02 14 <p><strong>Objective:</strong> This study aimed to validate the Persian version of the Düsseldorf Illustrated Schema Questionnaire and examine its validity and reliability among Iranian children and adolescents.</p> <p><strong>Methodology: </strong>This applied, descriptive cross-sectional psychometric study was conducted among children and adolescents living in Tehran during the 2025–2026 academic year. A total of 310 participants were selected through multistage cluster sampling. The questionnaire underwent forward translation, back-translation, and cultural adaptation. Face and content validity were evaluated by 14 experts using the content validity ratio and content validity index. Confirmatory factor analysis was performed to assess construct validity, while criterion-related validity was examined through correlations between questionnaire dimensions and depression, anxiety, stress, and self-esteem. Internal consistency was assessed using Cronbach’s alpha coefficients.</p> <p><strong>Findings:</strong> The content validity ratios of all items exceeded the acceptable cutoff value of 0.51. Confirmatory factor analysis supported a six-factor structure comprising disconnection and rejection, impaired autonomy and performance, insufficient limits, other-directedness, overvigilance and inhibition, and performance standards. The model demonstrated acceptable fit indices: χ²/df=2.91, RMSEA=0.08, CFI=0.98, NFI=0.96, GFI=0.96, and AGFI=0.94. Standardized factor loadings ranged from 0.34 to 0.81. Schema dimensions were significantly and positively correlated with depression, anxiety, and stress and significantly and negatively correlated with self-esteem. Cronbach’s alpha was 0.88 for the total scale, while subscale coefficients ranged from 0.70 to 0.75.</p> <p><strong>Conclusion:</strong> The Persian version of the Düsseldorf Illustrated Schema Questionnaire demonstrated acceptable preliminary evidence of construct validity, criterion-related validity, and internal consistency. It may therefore be cautiously used in research and preliminary screening of children and adolescents. However, its use for individual clinical diagnosis requires further validation, norm development, determination of cutoff scores, and evaluation in independent clinical and nonclinical samples.</p> <p><strong>هدف:</strong> پژوهش حاضر با هدف رواسازی نسخه فارسی پرسش‌نامه مصور طرحواره دوسلدورف و بررسی روایی و پایایی آن در میان کودکان و نوجوانان ایرانی انجام شد. <strong>روش‌شناسی: </strong>این پژوهش کاربردی با طرح توصیفی‌ـ‌مقطعی و از نوع مطالعات روان‌سنجی انجام شد. جامعه آماری شامل کودکان و نوجوانان شهر تهران در سال تحصیلی ۱۴۰۵–۱۴۰۴ بود که ۳۱۰ نفر از آنان به روش نمونه‌گیری خوشه‌ای چندمرحله‌ای انتخاب شدند. پرسش‌نامه پس از ترجمه مستقیم، بازترجمه و انطباق فرهنگی اجرا شد. روایی صوری و محتوایی ابزار با نظر ۱۴ متخصص و محاسبه نسبت روایی محتوا و شاخص روایی محتوا ارزیابی شد. برای بررسی روایی سازه از تحلیل عاملی تأییدی و برای ارزیابی روایی ملاکی از همبستگی ابعاد پرسش‌نامه با افسردگی، اضطراب، استرس و عزت‌نفس استفاده شد. همسانی درونی نیز با ضریب آلفای کرونباخ بررسی گردید. <strong>یافته‌ها:</strong> مقادیر نسبت روایی محتوایی تمام گویه‌ها از نقطه برش ۰٫۵۱ بیشتر بود. تحلیل عاملی تأییدی، ساختار شش‌عاملی شامل گسستگی و طرد، خودگردانی و عملکرد آسیب‌دیده، محدودیت‌های ناکافی، جهت‌گیری به دیگران، گوش‌به‌زنگی و بازداری و معیارهای عملکردی را تأیید کرد. شاخص‌های برازش مدل شامل χ²/df=2.91، RMSEA=0.08، CFI=0.98، NFI=0.96، GFI=0.96 و AGFI=0.94 بود. بارهای عاملی گویه‌ها بین ۰٫۳۴ تا ۰٫۸۱ قرار داشت. ابعاد طرحواره‌ای با افسردگی، اضطراب و استرس همبستگی مثبت و معنادار و با عزت‌نفس همبستگی منفی و معنادار نشان دادند. آلفای کرونباخ نمره کل ۰٫۸۸ و ضرایب خرده‌مقیاس‌ها بین ۰٫۷۰ تا ۰٫۷۵ بود. <strong>نتیجه‌گیری:</strong> نسخه فارسی پرسش‌نامه مصور طرحواره دوسلدورف از شواهد مقدماتی قابل‌قبولی در زمینه روایی سازه، روایی ملاکی و همسانی درونی برخوردار است و می‌تواند با احتیاط در پژوهش‌ها و غربالگری اولیه کودکان و نوجوانان به کار رود؛ بااین‌حال، کاربرد تشخیصی آن مستلزم هنجاریابی و مطالعات تکمیلی است.</p>