انجمن مطالعات هوش و استعداد پویایی روانشناختی در اختلال های خلقی 2981-1759 در دست انتشار 2027 06 22 Development and Identification of the Dimensions and Components of an Academic Well-Being Educational Package Tailored to Junior High School Students تدوین و شناسایی ابعاد و مؤلفه‌های بسته آموزشی بهزیستی تحصیلی با در نظر گرفتن ویژگی‌های دانش‌آموزان دوره اول متوسطه 1 24 FA نیره محمدی حسینی نژاد دانشجوی دکتری، گروه روانشناسی، واحد بندرعباس، دانشگاه آزاد اسلامی، بندرعباس، ایران. اقبال زارعی استاد، گروه روانشناسی، دانشگاه هرمزگان، بندرعباس، ایران آزیتا امیرفخرایی گروه روانشناسی، واحد بندرعباس، دانشگاه آزاد اسلامی، بندرعباس، ایران Journal Article 2026 02 02 <p><strong>Objective:</strong> This study aimed to develop and identify the dimensions and components of an academic well-being educational package tailored to the developmental, cognitive, and cultural characteristics of junior high school students.</p> <p><strong>Methodology: </strong>This applied qualitative study employed an exploratory grounded theory design. Participants were 22 experts in educational psychology, academic counseling, curriculum planning, educational management, and child and adolescent psychology, selected through purposive theoretical sampling until theoretical saturation was achieved. Data were collected through in-depth semi-structured interviews. Following informed consent, the interviews were recorded, transcribed, and analyzed using Strauss and Corbin’s systematic approach through open, axial, and selective coding. MAXQDA software was used to manage and organize the qualitative data. Trustworthiness was established according to Lincoln and Guba’s criteria through expert review, member checking, and assessment of credibility, transferability, dependability, and confirmability.</p> <p><strong>Findings:</strong> The analysis identified five principal components of academic well-being: academic engagement, school satisfaction, academic competence, academic value, and academic anxiety. The first four components constituted the core of academic well-being, whereas academic anxiety emerged mainly as a consequence of deficiencies in these components. The resulting paradigmatic model comprised causal conditions, the central phenomenon of weakened academic well-being, contextual conditions, intervening conditions, educational strategies, and expected outcomes. The transition from primary to secondary school, pubertal changes, family and school factors, and cultural attitudes toward education were identified as major causal conditions. The proposed strategies emphasized engagement-oriented instruction, play-based and participatory activities, storytelling, short films, role-playing, practical projects, parental involvement, teacher coordination, and home–school transfer activities. Based on these findings, a 20-session educational package was organized into seven progressive stages. Its expected outcomes included increased subjective vitality and academic hope, improved academic performance and social relationships, and reduced avoidance behaviors.</p> <p><strong>Conclusion:</strong> The developed package provides a culturally adapted, participatory, and theoretically grounded framework for promoting academic well-being among students aged 12–15 years. It may guide school counselors, teachers, and educational planners in designing school-based interventions; however, its effectiveness should be evaluated through future experimental and quasi-experimental studies.</p> <p><strong>هدف:</strong> پژوهش حاضر با هدف تدوین و شناسایی ابعاد و مؤلفه‌های بسته آموزشی بهزیستی تحصیلی متناسب با ویژگی‌های رشدی، شناختی و فرهنگی دانش‌آموزان دوره اول متوسطه انجام شد. <strong>روش‌شناسی: </strong>این پژوهش کاربردی با رویکرد کیفی اکتشافی و روش نظریه داده‌بنیاد انجام شد. مشارکت‌کنندگان شامل ۲۲ نفر از متخصصان روان‌شناسی تربیتی، مشاوره تحصیلی، برنامه‌ریزی درسی، مدیریت آموزشی و روان‌شناسی کودک و نوجوان بودند که با نمونه‌گیری هدفمند از نوع نظری و تا دستیابی به اشباع نظری انتخاب شدند. داده‌ها از طریق مصاحبه‌های عمیق نیمه‌ساختاریافته گردآوری و پس از ضبط و پیاده‌سازی، براساس رویکرد نظام‌مند استراوس و کوربین در سه مرحله کدگذاری باز، محوری و انتخابی تحلیل شدند. برای مدیریت داده‌ها از نرم‌افزار MAXQDA استفاده شد. اعتبار یافته‌ها نیز براساس معیارهای لینکلن و گوبا و از طریق بازبینی خبرگان، بازنگری مشارکت‌کنندگان و بررسی اعتبارپذیری، انتقال‌پذیری، اطمینان‌پذیری و تأییدپذیری احراز شد. <strong>یافته‌ها:</strong> تحلیل داده‌ها به شناسایی پنج مؤلفه اصلی شامل اشتیاق تحصیلی، رضایت از مدرسه، کفایت تحصیلی، ارزشمندی تحصیلی و اضطراب تحصیلی منجر شد. چهار مؤلفه نخست، هسته اصلی بهزیستی تحصیلی را تشکیل دادند و اضطراب تحصیلی عمدتاً به‌عنوان پیامد ضعف در این مؤلفه‌ها شناسایی شد. مدل پارادایمی پژوهش شامل شرایط علی، پدیده محوری ضعف در بهزیستی تحصیلی، شرایط زمینه‌ای، شرایط مداخله‌گر، راهبردهای آموزشی و پیامدهای مورد انتظار بود. انتقال از دبستان به متوسطه، تغییرات بلوغ، عوامل خانوادگی و مدرسه‌ای و نگرش فرهنگی به تحصیل، مهم‌ترین شرایط علی بودند. راهبردهای استخراج‌شده بر آموزش اشتیاق‌محور، بازی و مشارکت فعال، داستان‌گویی، فیلم، ایفای نقش، پروژه‌های عملی، مشارکت والدین و هماهنگی معلمان تأکید داشتند. براساس یافته‌ها، بسته‌ای ۲۰جلسه‌ای در هفت مرحله تدریجی تدوین شد که پیامدهای مورد انتظار آن افزایش نشاط ذهنی و امید تحصیلی، بهبود عملکرد و روابط اجتماعی و کاهش رفتارهای اجتنابی بود. <strong>نتیجه‌گیری:</strong> بسته تدوین‌شده، چارچوبی بومی، مشارکتی و مبتنی بر شواهد کیفی برای ارتقای بهزیستی تحصیلی دانش‌آموزان ۱۲ تا ۱۵ ساله فراهم می‌کند و می‌تواند توسط مشاوران، معلمان و برنامه‌ریزان آموزشی در مداخلات مدرسه‌محور به کار گرفته شود؛ بااین‌حال، اثربخشی آن باید در مطالعات آزمایشی آینده ارزیابی شود.</p> https://maherpub.com/index.php/pdmd/article/download/913/694