انجمن مطالعات هوش و استعداد پویایی روانشناختی در اختلال های خلقی 2981-1759 در دست انتشار 2026 09 23 The Effectiveness of EMDR Therapy on Reducing Academic Trauma and Improving Performance in Students with Experiences of School Bullying اثربخشی درمان EMDR بر کاهش ترومای تحصیلی و بهبود عملکرد دانش‌آموزان با تجربه آزار مدرسه‌ای 1 18 FA سیده مهسان میری کارشناسی‌ارشد، گروه روان‌شناسی بالینی، واحد علوم و تحقیقات، دانشگاه آزاد اسلامی، تهران، ایران. سیده نفیسه محسنی منصور کارشناسی‌ارشد، گروه روان‌شناسی بالینی، واحد علوم و تحقیقات، دانشگاه آزاد اسلامی، تهران، ایران. نسیم السادات قدسی کارشناسی ارشد، گروه مشاوره و راهنمایی، واحد خوزستان، دانشگاه آزاد اسلامی، اهواز، ایران. تینا حسین‌پور کارشناسی ارشد، گروه روان‌شناسی تربیتی، واحد بابل، دانشگاه آزاد اسلامی، بابل، ایران. مریم عشقی کارشناسی ارشد، گروه روان‌شناسی، واحد رفسنجان، دانشگاه آزاد اسلامی، رفسنجان، ایران. Journal Article <p><strong>Objective:</strong> The present study aimed to investigate the effectiveness of Eye Movement Desensitization and Reprocessing (EMDR) therapy on reducing academic trauma and improving academic performance among students with experiences of school bullying.</p> <p><strong>Methods and Materials: </strong>This study employed a quasi-experimental design with pre-test, post-test, control group, and three-month follow-up assessment. The statistical population consisted of male and female middle school students in Tehran during the 2023–2024 academic year who reported experiences of school bullying. The sample initially included 50 students; however, after attrition, data from 47 participants, including 24 students in the experimental group and 23 students in the control group, were analyzed. The experimental group received eight 90-minute sessions of EMDR therapy, while the control group remained on a waiting list. Research instruments included the Peer Bullying Questionnaire, Academic Trauma Scale, and Academic Performance Checklist. Data were analyzed using multivariate analysis of covariance and repeated measures analysis of variance in SPSS-26 software.</p> <p><strong>Findings: </strong>The results of multivariate analysis of covariance indicated significant differences between the experimental and control groups in academic trauma after controlling for pre-test scores (F=48.72, P&lt;0.001, η²=0.53). Furthermore, academic performance significantly improved in the experimental group compared to the control group (F=42.15, P&lt;0.001, η²=0.49). Results of repeated measures analysis of variance also revealed significant effects of time and time×group interaction for both variables (P&lt;0.001), indicating the stability of treatment effects at the three-month follow-up stage.</p> <p><strong>Conclusion: </strong>The findings demonstrated that EMDR therapy can be considered an effective intervention for reducing academic trauma and improving academic performance among students exposed to school bullying. By reducing the emotional burden of traumatic memories, improving emotional regulation, and modifying negative cognitions, EMDR facilitates better psychological and educational adjustment. Therefore, implementing trauma-focused interventions in schools and student counseling centers appears essential.</p> <p><strong>هدف:</strong> پژوهش حاضر با هدف بررسی اثربخشی درمان حساسیت‌زدایی و بازپردازش از طریق حرکات چشم (EMDR) بر کاهش ترومای تحصیلی و بهبود عملکرد تحصیلی دانش‌آموزان دارای تجربه آزار مدرسه‌ای انجام شد. <strong>روش‌شناسی: </strong>این پژوهش از نوع نیمه‌آزمایشی با طرح پیش‌آزمون–پس‌آزمون همراه با گروه کنترل و پیگیری سه‌ماهه بود. جامعه آماری شامل دانش‌آموزان دختر و پسر مقطع متوسطه اول شهر تهران در سال تحصیلی 1403-1402 بود که تجربه آزار مدرسه‌ای را گزارش کرده بودند. نمونه پژوهش شامل 50 دانش‌آموز بود که پس از ریزش نمونه، داده‌های 47 نفر شامل 24 نفر در گروه آزمایش و 23 نفر در گروه کنترل تحلیل شد. گروه آزمایش طی هشت جلسه 90 دقیقه‌ای تحت درمان EMDR قرار گرفت و گروه کنترل در لیست انتظار باقی ماند. ابزارهای پژوهش شامل پرسشنامه آزار همسالان، مقیاس ترومای تحصیلی و چک‌لیست عملکرد تحصیلی بود. داده‌ها با استفاده از تحلیل کوواریانس چندمتغیره و تحلیل واریانس با اندازه‌گیری مکرر در نرم‌افزار SPSS-26 تحلیل شدند. <strong>یافته‌ها: </strong>نتایج تحلیل کوواریانس چندمتغیره نشان داد که پس از کنترل نمرات پیش‌آزمون، بین گروه آزمایش و کنترل در متغیر ترومای تحصیلی تفاوت معناداری وجود داشت (F=48.72, P&lt;0.001, η²=0.53). همچنین عملکرد تحصیلی دانش‌آموزان گروه آزمایش در مقایسه با گروه کنترل به طور معناداری افزایش یافت (F=42.15, P&lt;0.001, η²=0.49). نتایج تحلیل واریانس با اندازه‌گیری مکرر نیز نشان داد که اثر زمان و تعامل زمان×گروه برای هر دو متغیر معنادار بود (P&lt;0.001) و بیانگر پایداری اثرات درمان در مرحله پیگیری سه‌ماهه است. <strong>نتیجه‌گیری</strong><strong>:</strong><strong> </strong>نتایج پژوهش نشان داد که درمان EMDR می‌تواند به عنوان یک مداخله مؤثر در کاهش ترومای تحصیلی و بهبود عملکرد تحصیلی دانش‌آموزان قربانی آزار مدرسه‌ای مورد استفاده قرار گیرد. این درمان از طریق کاهش بار هیجانی خاطرات آسیب‌زا، بهبود تنظیم هیجانی و اصلاح باورهای منفی، زمینه سازگاری بهتر دانش‌آموزان با محیط آموزشی را فراهم می‌کند. بنابراین، استفاده از مداخلات مبتنی بر تروما در مدارس و مراکز مشاوره دانش‌آموزی ضروری به نظر می‌رسد.</p> https://maherpub.com/index.php/pdmd/article/download/807/612